BÜYÜME VE İŞTAH BOZUKLUKLARI

Prof.Dr.Benal AVCI BÜYÜKGEBİZ

Emziren anneye sakıncalı yiyecekler hangileridir?

...22 günlük bir bebeğim var. Evde her kafadan bir ses çıkıyor. Kimi sütüm artsın diye kimi de bebek gazlı olmasın diye çeşitli tavsiyelerde bulunuyorlar. Birinin “ye” dediğini diğeri “yeme” diyor. Benim de aklım iyice karıştı.Söylenilenleri akıl süzgecinden geçiremiyorum. Neleri yemem bebeğim için sakıncalı olur?..

...Normal koşullarda, sağlıklı beslenme ilkeleri doğrultusunda tercih edilmeyen her şey, doğal olarak emziren anneye de sakıncalıdır.  Ama, emziren anneye sakıncalı yiyecekler denildiğinde neyi anlıyoruz veya ne kastediliyor? Besinler emziren bir anne için nasıl sakıncalı olabilirler?  Bunların net olarak ortaya konması gerekir. 

Sakıncalı yiyeceklerin bir kısmı, anne tarafından tüketildiği takdirde sütle bebeğe geçerek, bebekte sorun yaratan besinlerdir. Diğer bir kısmı ise, annenin süt üretimi üzerinde olumsuz etki yapan veya yapabilme riskini taşıyan yiyecekler olarak düşünülebilir.    

Annenin süt üretimini olumsuz yönde etkileyebilecek besin yoktur. Alkollü içkiler ve kafein içermesi nedeniyle kahve, çay gibi içecekler dışında her doğal besin maddesi anne tarafından  rahatlıkla tüketilebilir. 

Anne tarafından tüketildiği takdirde sütle bebeğe geçerek, bebekte sorun yaratan yiyecekler ise bebeğe göre değişkenlik gösterir. Burada önemli olan annenin yediği yiyecekler nedeniyle bebeğin gösterdiği  tepkilerdir. Ancak bundan dikkatli bir gözlemle sebep-sonuç ilişkisi içinde emin olmak gerekir.  Bebek, anne sütündeki bazı  yabancı proteinlere  tepki geliştirebilir. Anne beslenmesi ile bebek arasındaki olumsuz etkileşimin bilimsel kökeni budur. Bu durumda şüphe edilen yiyeceğin anne diyetinden çıkarılması, bebekteki değişikliklerin gözlenmesi gerekir. Bu süre en az bir hafta olmalıdır. Eğer bebekteki belirtilerde bir  değişiklik olmadı ise, diyetten çıkarılan yiyecek tekrar yenilmeye başlanabilir.  Ama bebekteki sorun ve belirtiler devam ediyorsa bu durumda  şüphelenilen başka bir besinin diyetten çıkarılması ve belirtilerin yine dikkatlice izlenmesi gerekir. 

Annenin tükettiği süt ve süt ürünleri bebekte değişik belirtilere yol açabilir. Deride döküntü,  karın ağrısı, ishal, kusma takip edilmesi gereken belirtilerdir. Bebekte bu sorunlara yol açan, inek sütü proteinidir. Annede veya ailesinde belirgin allerjik aile hikayesi varsa; anne astım tanısı almışsa;  benzer şekilde ailede veya annede “atopik dermatit” söz konusu ise, bu annelerin süt ve sütlü  yiyecekleri kısıtlanması tavsiye edilebilir.

Ayrıca bebek, annesi yumurta, fıstık, buğday, soya, mısır, domates, soğan, kabak, baharat, deniz ürünleri, narenciye ve çikolata yediğinde de belirti geliştirebilir. Adı geçen yiyeceklerin bu gibi sorunlara yol açabileceği iyi bilinmektedir. Sebep-sonuç ilişkisi net olarak ortaya konursa,  anne diyetinden bu yiyeceklerin çıkarılması bebekte yaşanan sorunu da giderir...